Sportwerkgever

RI&E-regels

De Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) is al sinds 1 januari 1994 verplicht voor alle werkgevers met personeel in dienst. Met de RI&E kan een sportorganisatie of sportvereniging gestructureerd de risico's aanpakken om zo de kans op arbeidsgerelateerde gezondheidsklachten en ongevallen tot een minimum te beperken. Het plan van aanpak is een verplicht onderdeel van de RI&E. Dat staat in de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet).

Per 1 juli 2017 is de nieuwe Arbowet in werking getreden. Hiermee verandert de rol van verschillende betrokkenen in de sport: voor de werkgever, werknemer, bedrijfsarts en preventiemedewerker, maar ook voor het medezeggenschapsorgaan in de vorm van een ondernemingsraad (OR) of personeelsvertegenwoordiging (PVT). Het doel van de nieuwe wet is om werkgevers en werknemers meer te betrekken bij de Arbowet en meer nadruk te leggen op preventie.

Een RI&E dient te bestaan uit:

  • een inventarisatie van de aanwezige gevaren en van de al genomen risicobeperkende maatregelen op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn, ook met specifieke aandacht voor werknemers die behoren tot de 'bijzondere categorieën van werknemers' (bijvoorbeeld gedeeltelijk arbeidsgeschikten, zwangeren, jeugdigen en ouderen);
  • de evaluatie van de risico's die aan de gevaren zijn verbonden;
  • de prioritering van de risico's;
  • de vaststelling welke maatregelen genomen zullen worden: het Plan van Aanpak.

Plan van Aanpak
Onderdeel van de RI&E is het Plan van Aanpak. In het Plan van Aanpak is beschreven welke maatregelen genomen zullen worden om de geïnventariseerde risico's aan te pakken. Ook dient in het Plan van Aanpak opgenomen te worden binnen welke termijn deze maatregelen uitgevoerd worden en wie binnen de organisatie hiervoor verantwoordelijk gesteld is. Vervolgens dient de werkgever de onderwerpen uit het Plan van Aanpak daadwerkelijk aan te pakken.

Toetsing
Na het uitvoeren van de RI&E en het opstellen van het Plan van Aanpak moeten deze voorgelegd worden aan de arbodienst of een gecertificeerde kerndeskundige. Zij beoordelen of de ingevulde RI&E compleet en betrouwbaar is en uitgaat van de huidige stand van wetenschap en techniek. Organisaties met ten hoogste 25 werknemers hoeven hun RI&E niet verplicht te laten toetsen door een deskundige. Daar staat tegenover dat ze wel verplicht zijn om gebruik te maken van de Sport RIE. Deze Sport RIE heeft een groen vinkje. Het groene vinkje geeft aan dat de betreffende RI&E erkend is.

Vergunningen en verzekeringen
Verzekeringspolissen stellen veel eisen. Een eis die vaak is opgenomen, is het hebben van een actuele RI&E. Doordat veel organisaties dit niet weten, kunnen er vervelende problemen ontstaan. Bijvoorbeeld: een schadeclaim die maar voor een gedeelte wordt uitbetaald, of helemaal niet. Overigens, ook als een organisatie geen groot (vergunningplichtig) evenement organiseert, biedt de Sport RIE toch een handige checklist om na te gaan of voldoende aan veiligheid is gedacht (bijvoorbeeld bij toernooien of jeugdkampen).

Inspraak ondernemingsraad/medezeggenschap
Werknemers hebben via het instemmingsrecht van de ondernemingsraad (OR) inspraak in het opstellen van de RI&E en het Plan van Aanpak. De OR kan op die manier een bijdrage leveren aan eventuele verbeteringen of aanvullingen. Werkgevers zijn verplicht om het Plan van Aanpak jaarlijks aan de OR voor te leggen en schriftelijk verslag uit te brengen over de voortgang.

Eisen aan RI&E
Volgens artikel 5 van de Arbeidsomstandighedenwet moet een RI&E in ieder geval aan de volgende eisen voldoen:
  • het moet een overzicht geven van de risico’s die het werk met zich meebrengt;
  • het bevat een beschrijving van gevaren en de risicobeperkende maatregelen;
  • het bevat een overzicht van risico’s voor bijzondere categorieën werknemers (in ieder geval voor jeugdige werknemers en zwangere of borstvoedinggevende werkneemsters);
  • het bevat een beschrijving hoe werknemers toegang hebben tot preventiemedewerkers, bedrijfsartsen, hogere veiligheidskundigen, arbeidshygiënisten, arbeids- en organisatiedeskundigen en arbodienst;
  • het bevat een plan van aanpak met maatregelen om de risico’s te voorkómen of te beperken;
  • bij iedere maatregel uit het plan van aanpak moet worden aangegeven wanneer het wordt uitgevoerd.

Overige aandachtspunten
  • de RI&E is in eerste instantie een globale inventarisatie van de gevaren en risico's. Hieruit kan blijken dat specifieke nadere inventarisaties nodig zijn. Dit betreft bijvoorbeeld nadere inventarisaties van geluid, gevaarlijke stoffen, welzijn, machineveiligheid, biologische factoren en trillingen. Deze verdieping hoort ook tot de verplichte acties van een werkgever;
  • de RI&E wordt net zo vaak aangepast als de daarmee opgedane ervaring, gewijzigde werkmethoden of werkomstandigheden, of de stand van de wetenschap en professionele dienstverlening daartoe aanleiding geven;
  • ter voorkoming en beperking van zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken dient een speciale aanvullende RI&E opgesteld te worden.
  • De Arbowetgeving is veranderd en dit heeft op een tweetal punten ook gevolgen voor de inhoud van de branche RI&E instrumenten (waartoe de Sport RI&E behoort): het contract met de Arbodienst en de taak van de preventiemedewerker.
  • De OR heeft een expliciet instemmingsrecht (op basis van artikel 27 van de Wet op de ondernemingsraden) als het gaat om de keuze van de preventiemedewerkers en de positionering van de preventiemedewerkers in de organisatie. Dit instemmingsrecht geldt sinds 1 juli 2017.

Sportverenigingen, kleine sportwerkgevers en de Sport RI&E
Een sportvereniging die in totaal voor minimaal veertig uur per week betaalde krachten in dienst heeft is verplicht een Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E) uit te voeren. Sportverenigingen kunnen hierbij gebruikmaken van de Sport RI&E van de WOS. Dit instrument houdt rekening met risico’s binnen grote, middelgrote en kleinere sportorganisaties. Binnen de Sport RI&E is voor een groot aantal sporten een op maat gemaakte vragenset beschikbaar die aansluit bij de sportspecifieke risico's. Hoewel een sportvereniging met enkel vrijwilligers of met betaalde krachten voor minder dan veertig uur per week niet RI&E-plichtig is, doet ook die sportvereniging er goed aan een RI&E uit te voeren, omdat het bestuur van zo’n sportvereniging ook aansprakelijk kan worden gesteld voor schade door ziekte of een ongeval. Daarnaast is het hebben van een actuele RI&E vaak verplicht gesteld in de polisvoorwaarden van een aansprakelijkheidsverzekering. Doordat bestuurders van sportverenigingen dit niet altijd weten, kunnen er problemen ontstaan. Het toepassen van de Sport RI&E leidt tot een plan van aanpak aan de hand waarvan de risico’s, die in een sportorganisatie bestaan, kunnen worden aangepakt. Bij de uitwerking van het plan van aanpak kan een ander handig instrument, het Oplossingenboek, worden gebruikt.

Vragen?
Heeft u nog vragen? Neem dan contact op met Nischa Janssen, beleidsadviseur van de WOS, 06-51315659, n.janssen@sportwerkgever.nl of met de centrale helpdesk van de WOS.

Bron: Campagne ikkan van SZW

Deze teksten zijn afkomstig van het Steunpunt RI&E-instrumenten (www.rie.nl)

 

 


Hebt u nog vragen? Neem dan contact op met de Helpdesk via de button rechtsonder!